Kwakzalverijbestrijding: Sisyphusarbeid?
Op 6 juni 2009 opent Piet Borst de Alumnidag met een toespraak over kwakzalverijbestrijding. De toespraak is in de Aula (Oude Lutherse Kerk, Singel 411, Amsterdam).
Bijwonen is niet gratis (behalve voor UvA-medewerkers e.d.) maar deelnemers aan de alumnidag kunnen ook aan de lunch op een rondvaartboot deelnemen. Men moet zich hier opgeven, en wel voor 2 juni. De samenvatting van de voordracht van Piet Borst luidt:
NB. Een uitvoeriger samenvatting verscheen
op de dag van de lezing in Het Parool.
Kwakzalverij is van alle tijden. Niettemin kent ook deze sector innovatie. Naast de oosterse hocus-pocus (acupunctuur) en de westerse flauwekul (homeopathie) worden nu ook ogenschijnlijk sophisticated alternatieve behandelingen aangeboden. De aanbieders van de gevaarlijkste vormen daarvan zijn vaak medisch geschoold en hanteren de terminologie en aanpak van serieuze experimentele therapieën. Kanker wordt zogenaamd bestreden met dendritische cellen en hyperthermie, neurologische kwalen met somatische stamcellen. Iets onschuldiger zijn de welbespraakte aanbieders van de zogenaamde complementaire geneeskunde. Hun kwakzalverij blijft doorgaans beperkt tot relatief onschadelijke procedures als aromatherapie, hypnotherapie en manuele therapie. Wel claimen zij dat hun complementaire behandelmethoden evidence-based zijn: een contradictio in terminis.
Bestrijding van kwakzalverij is roeien tegen de stroom op, al zijn er de afgelopen jaren riemen bij gekomen. Het vermogen van de geneeskunde om vast te stellen of iets objectief werkt, is toegenomen en het medische tuchtrecht houdt daar steeds meer rekening mee. Ook de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Geneeskunde heeft vorig jaar de richtlijnen aanzienlijk aangescherpt. Piet Borst geeft een overzicht van het bonte palet van alternatieve behandelingen en van de toenemende bescherming van de patiënt tegen alternatief gepruts.
PIET BORST: geneeskunde, promotie 1961, groepsleider sectie moleculaire biologie, Nederlands Kanker Instituut – Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis (NKI-AvL); emeritus hoogleraar Klinische biochemie UvA en emeritus wetenschappelijk directeur NKI-AvL. Hij zit ook in de redactieraad van het Nederlands Tijdschrift tegen de Kwakzalverij.
De lezing is van 10:30 tot 12:00 uur, vanaf tien uur is koffie en thee verkrijgbaar in de Tetterodebibliotheek.
Nieuwsbrief
De Digitale Nieuwsbrief van de VtdK houdt u regelmatig op de hoogte van nieuwe artikelen op deze site.
Gerelateerde artikelen
‘Wet cupping’-praktijken overtreden de wet
artikelen - 05 juni 2026De gezondheidsinspectie IGJ turfde in Nederland een vijftigtal cupping-praktijken waar wet cupping wordt bedreven, een kwakzalverijbehandeling: het in de huid kleine sneetjes maken om daar vervolgens met vacuümbollen bloed te onttrekken. Deze ‘voorbehouden handeling’ mag alleen door BIG-geregistreerden worden uitgevoerd. Geen van de praktijken houdt zich hieraan.
Lees meer
Magneetstoel MyPelvi: duur en nutteloos twintig minuten zitten
artikelen - 03 juni 2026Fitnesscentra en fysiotherapiepraktijken schaffen de Zwitserse magneetstoel MyPelvi aan om urine-incontinentie, een laag libido en rugpijn te kunnen behandelen. De vereniging van bekkenbodemtherapeuten NVFB waarschuwt: er is geen wetenschappelijk bewijs voor de werking.
Lees meer
België wil einde maken aan vergoeding van homeopathie via ziekenfondsen
artikelen - 26 mei 2026Buitenlandrubriek met o.a.: België wil einde maken aan vergoeding van homeopathie via ziekenfondsen / Artsen waarschuwen voor overhaaste conclusies bij potentieel autisme-middel.
Lees meer