IGJ-boetes terecht opgelegd aan fout voorschrijvende kwakartsen

De inspectie IGJ (Inspectie voor de Gezondheidszorg en Jeugd) heeft de Boxmeerse basisarts Suzanne Spoelstra terecht een boete opgelegd voor het 48 maal voorschrijven van anti-malariamiddel hydroxychloroquine en het schurftmiddel ivermectine aan corona-patiënten, blijkt uit het vonnis half december 2025 van de Rechtbank Noord-Brabant. De rechtbank wees het betoog van de te hulp geroepen getuigedeskundige Dick Bijl – inmiddels met een besmette reputatie – resoluut naar de prullenbak.

De rechtbank heeft de opgelegde bestuurlijke boete tegen Spoelstra verlaagd van de oorspronkelijke 3000 euro naar 1275 euro vanwege de ‘onredelijke’ tijdsoverschrijding (zeventien maanden) van de uitspraak. Zo heeft de rechtbank uitspraken van de Raad van State (de laatste dateert van begin november) afgewacht in vier vergelijkbare beroepszaken van huisartsen tegen de inspectie om nu tot hetzelfde oordeel te komen: de vier artsen zijn terecht beboet vanwege een overtreding van de Geneesmiddelenwet, artikel 68, eerste lid, is de uitleg van de raad, overgenomen door de Brabantse rechtbank.

In artikel 68 staat dat ‘het buiten de door het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen geregistreerde indicaties voorschrijven van geneesmiddelen alleen is geoorloofd wanneer daarover binnen de beroepsgroep protocollen of standaarden zijn ontwikkeld.’ Off-label is de aanduiding hiervoor: een geneesmiddel voorgeschreven buiten de door de CBG-indicaties. De beboete huisartsen, allen lid van het platform ZelfzorgCovid19, kunnen hier geen aanspraak op maken.

Bioresonantie-apparaat

De zaak tegen basisarts/acupuncturiste Spoelstra heeft vier jaar geduurd, haar wetsovertreding dateert van eind 2021, halverwege de corona-epidemie. Spoelstra heeft een praktijk voor biofysische (?) geneeskunde in Boxmeer. Ze stelt ondermeer diagnoses en voert behandelingen uit door middel van bioresonantie met een BiCom, een kwakzalverij-apparaat van het zuiverste water. Het blad Skepter van Skepsis heeft hier al meer dan twintig jaar geleden een artikel aan gewijd, met als vernietigende conclusie: ‘onversneden pseudo-wetenschap, kwakzalverij’.  

Het platform ZelfzorgCovid19 annex website is in 2020 in het leven geroepen door de Algemene Nederlandse Burger Belangenvereniging (ANBB), die inmiddels is opgegaan in De Paralelle Samenleving. De veel in de publiciteit optredende en eveneens beboete orthomoleculaire huisarts Rob Elens, met een huisartspraktijk in het Brabantse Meijel (de Peel), is een van de initiatiefnemers van deze enge complotdenkende vereniging. We hebben in 2020 op deze website al eens geschreven over deze orthomoleculaire huisarts, die gek is op het voorschrijven van voedingsuplementen als zink en quercetine.

Ook Elens heeft geen gehoor gekregen bij de Raad van State (RvS). De raad oordeelde in maart dit jaar in hoger beroep dat huisarts Rob Elens de wet heeft overtreden en hier terecht een boete voor heeft gekregen. Artsen horen zich aan bestaande protocollen te houden van de beroepsgroep, in dit geval helder geformuleerd door het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) en de Stichting Werkgroep Antibioticabeleid (SWAB), aldus de raad. Het staat artsen niet vrij naar eigen inzicht een behandelprotocol op te stellen en te volgen. Ook de RvS heeft de oorspronkelijk boete die Elens kreeg opgelegd, om eerdergenoemd redenen, gehalveerd naar en teruggebracht van 3000 euro naar 1500 euro.

Ook de drie andere artsen, allen met een hang naar kwakzalverij, kregen in hun beroepszaken nul op het rekest bij de Raad van State. Het betreft hier orthomoleculair arts annex kruidendokter Katharina Deutsch, met een ‘natuurlijk genezen’-praktijk in Amsterdam. Zij overtrad 17 maal de Geneesmiddelenwet, blijkt uit de uitspraak van de Raad van State in maart dit jaar.

Boete van de IGJ

Natuurgeneeskundige en vaccinatieschade-gelovige Niek Rogger (met in zijn behandelpakket auriculotherapie, antroposofie en fytotherapie, niet BIG-geregistreerd en inmiddels naar Zwitserland verhuisd), is volgens de raad, werkend als huisarts-assistent in een huisartsenpraktijk, 67 keer in de fout gegaan. Hij heeft van de IGJ (lees: formeel  de minister van Volksgezondheid) een boete gekregen van 6.375,00 euro. De boete werd aanvankelijk door de Rechtbank Zeeland-West Brabant nietig verklaard. De minister voor medische zorg (lees IGJ) ging in beroep tegen deze uitspraak. Met succes. De Raad van State stelde de inspectie in het gelijk, de boete is terecht opgelegd, is het oordeel van de RvS half maart in de beroepszaak. Niek Rogger heeft ‘willens en wetens’ de wet overtreden door tegen adviezen van medische protocollen in toch ‘off-label’ chloroquine en ivermectine voor te schrijven. De RvS heeft ook deze boete gehalveerd naar 3.187,50 euro. Vanwege de ‘gewetensvolle’ motieven van Rogger.

Bedrijfsarts Alexander van Walraven is door de IGJ beboet voor het 27 maal overtreden van de wet. Terecht, is het oordeel van de raad, die de boete half maart halveerde naar 1500 euro. Walraven is voorzitter van het curieuze Nederlands Telegeneeskundig Genootschap (NTG), een club van artsen en andere behandelaars met een niet-reguliere aanpak. De eerdergenoemd huisarts Rob Elens is voorzitter van de Raad van Toezicht. Artsen en therapeuten zijn per telefoon te raadplegen voor een second opinion als wordt getwijfeld aan die van de eigen behandelaar.

Ivermectine

De laatste uitspraak van de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (RvS) dateert van 5 november 2025, in een beroepszaak die huisarts Jan Vingerhoets had aangespannen tegen de IGJ. Vingerhoets heeft in 2021 zeven patiënten met coronaklachten ivermectine voorgeschreven. De RvS heeft de IGJ-boete van 3000 euro die hij hiervoor heeft gekregen, niet verlaagd. Vingerhoets, die daarom de proceskosten zelf moet betalen, heeft zijn praktijk inmiddels gesloten.

Aktivist Rob Elens, één van de beboete artsen, noemt de uitspraken van de Raad van State ‘een ramp voor voorschrijvend Nederland’.

ZelfzorgCovid19, waarin de alternatieve artsen zich hebben verenigd, kan zich – uiteraard – niet vinden in de uitspraken van de raad. De artsen hebben niet in strijd gehandeld met de wet, is te lezen op de platformwebsite. Ze kwalificeren de uitspraken als een cirkelredenering waarin de Raad van State is beland. Hun conclusie: “De Raad van State kleurt artikel 68 zelf in.’

De ZelfzorgCovid19-club eindigt haar betoog met de dreigende zin: ‘Deze ongelijke en onrechtvaardige strijd is nog niet gestreden.’

Tja…