Hoe alternatieven van Integrative medicine ABN als sponsor binnenhaalden

Er trad een keur aan homeopathische maar voornamelijk antroposofische sprekers en werkgroepleiders op, terwijl de Nijmeegse neuroloog Bas Bloem de enige reguliere spreker was en die leek daar verdwaald. Tegenover de media stelde hij, na de ophef over zijn meedoen, dat hij de IM slechts ten dele omarmde en dat hij zich kritisch zou uitlaten.

Er was een lange lijst met sponsors, welke werd aangevoerd door … ABN AMRO en dus niet Triodos, zoals u wellicht verwachtte. Naast de ABN AMRO sponsorden de volgende bedrijven het congres: Heel (Duitse fabrikant van kruidenmiddelen), Orthica (fabrikant van orthomoleculaire megadoses vitamines en antioxidanten), Weleda (fabrikant van antroposofische middelen en gezondheidsproducten), Alfytal (multimineraalformules en meer orthomoleculaire preparaten), VSM (homeopathiefabriek), Bonusan (Franse homeopathie producent), Lamberts (‘responsible nutrition’), Sanopharm (‘systemische enzymtherapie’ en meer onzin), de antroposofische boekhandel Merlijn, Vital Cell Life (verbonden aan het zeer omstreden laboratorium European Laboratory Nutrition te Bunnik) en Hart Focus (‘Slanker met je hartritme’ etc.).

Het bestuur van de Vereniging tegen de Kwakzalverij (VtdK) richtte zich tot Zalm, president-directeur van ABN AMRO, met de vraag hoe zijn bank in dit gemankeerde en alternatieve gezelschap terecht was gekomen. Ook wilden wij weten om welk bedrag het was gegaan en of de bank in de toekomst vaker alternatieve genezers zou gaan sponsoren.

Wij werden prompt bijgepraat door de heer Bart Jan Thole, hoofd medische relaties van ABN AMRO. Hij was erg blij met onze brief en was er duidelijk ‘ingetrapt’, zoals hij stelde. Het zal in de toekomst niet meer voorkomen en het was maar om een klein bedrag gegaan, een bedrag dat hij ons echter niet wilde verklappen. Hij is zelf geen arts en had niet direct doorgehad om welke omstreden club het hier was gegaan. In de vijf jaar dat hij voor zijn bank de medische relaties verzorgde, was hij nooit eerder gecorrigeerd, zoals nu door ons. Het was een leerproces voor hem geweest. Als verklarende c.q. verzachtende omstandigheden noemde hij vier argumenten.

1. Het symposium vond plaats in de Domus Medica, een gebouw waar ook de KNMG is gevestigd en talrijke medisch-wetenschappelijke verenigingen. Dat boezemde de heer Thole vertrouwen in.
2. Ook het optreden van Bloem versterkte hem in het idee dat het hier om serieuze geneeskunde ging. ‘Wij doen wel eens vaker wat met professor Bloem en het is een erg leuke man’, aldus de wakkere ABN-medewerker.
3. Daarnaast had het wel geholpen dat diverse mensen uit de symposium-organisatie klant bij ABN AMRO waren. Namen mocht hij uiteraard niet noemen.
4. Zeer geïmponeerd was hij ook geweest door al die nette mensen, die in het Comité van Aanbeveling hadden plaatsgenomen. En inderdaad zou een oppervlakkige lezer bij namen als Dr. H.G. (Huib) van den Doel, oud-directeur Nationale Ziekenhuisraad, prof. Dr. Jan van der Greef, wetenschappelijk directeur TNO en aanhanger Chinese geneeskunde, prof.dr. H.E. (Henriëtte) van der Horst, hoogleraar huisartsgeneeskunde van het VU medisch centrum, Amsterdam, Dr. Bas Leerink, lid van de raad van bestuur van Menzis, prof. drs. M.H. (Rien) Meijerink, voorzitter van de Raad voor de Volksgezondheid en Zorg, dr. René Severijnen, voorheen kinderchirurg Nijmegen, prof. dr. Jaap Sijmons, hoogleraar patiëntenrechten in Utrecht, prof. dr. H.H.F. (Herman) Wijffels, hoogleraar duurzaamheid en maatschappelijke veranderingen, Universiteit van Utrecht en prof. dr. I. N. (Ivan) Wolffers, schrijver/arts/buitengewoon hoogleraar ‘Gezondheidszorg in ontwikkelingslanden’, Vrije Universiteit in Amsterdam denken dat het om een mainstream groep mensen gaat uit de gezondheidszorg. Dat er maar weinig artsen en geen enkele praktiserend medicus bij zaten, dat was Tholen geheel ontgaan.

Gedane zaken nemen geen keer, maar de ABN AMRO, die zal een volgende keer zeker niet meer sponsoren, dat werd ons plechtig verzekerd. De kans dat de toezegging van ABN AMRO om het kwakzalverscongres te sponsoren ook nog had geholpen om andere sponsors over de streep te trekken, zoals Thole zelf suggereerde, is daarbij ook mede gewogen.