De kwalijke wereld van de Amsterdamse sekteleider Bentinho Massaro

Spiritueel influencer Bentinho Massaro, geboren in de Amsterdamse wijk Gein, is een New Age-sekteleider die retraites en bijeenkomsten organiseert in de VS en op diverse andere plaatsen in de wereld, waaronder Nederland. Hij is vooral aanwezig op de sociale media, waar hij zijn leer via YouTube-filmpjes verkondigt. De afgelopen tien jaar heeft hij meer dan vijfhonderd filmpjes op zijn kanaal gezet, waarvan sommige uren duren. Meer dan honderdduizend mensen over de hele wereld hebben zich op zijn kanaal geabonneerd. Ook op Facebook en Instagram heeft hij veel volgers, op Facebook zijn dat er bijna 1 miljoen. Er kleeft aan Massaro veel narigheid, van belastingontduiking in de VS, waar hij jaren verbleef, tot seksueel misbruik.

Ivo van Woerden ontrafelt in zijn boek de methode-Massaro en de organisatie rondom de sektegoeroe. Vijf jaar lang reisde hij naar India, de VS en Zuid-Amerika, de plaatsen waar Massaro retraites hield. Van Woerden is een onderzoeksjournalist van de beste soort: als een terriër bijt hij zich vast in de materie, bestudeert literatuur, interviewt deskundigen en slachtoffers, reist de halve wereld af om zo dicht mogelijk bij de waarheid te komen.

In het begin van het boek lijkt het of je bent begonnen met een puzzel met meer dan duizend stukjes waarvan je nog niet weet wat de afbeelding zal worden. Al lezende wordt volstrekt duidelijk hoe Bentinho Massaro omging met de – achteraf duidelijk gedupeerde – leden van de groep, waarbij communicatie een grote rol speelde. Van Woerden voegt hier de wetenschappelijke uitleg van deskundigen aan toe. De feiten zijn ontluisterend: twee gevallen van zelfmoord, vele meldingen van seksueel misbruik, psychische ontwrichting bij veel van de leden en het ontvreemden van grote sommen geld. Tijdens het lezen ontkom je niet aan de gedachte: Hoe kunnen deze mensen al die onzin geloven?

Ivo van Woerden heeft geen geruststellend antwoord, want stelt dat het ons allemaal kan overkomen. Een gewaarschuwd mens telt voor twee – niet alleen ten aanzien van een goeroe, maar ook voor een kwakzalver en een influencer.

In de greep van de goeroe, Ivo van Woerden (2026), Meulenhoff, 494 blz. ISBN: 978-90-290-9817-5. € 23,99.

Martijn Coster is gepensioneerd huisarts en penningmeester van de VtdK.