Door: C.N.M. Renckens | Geplaatst: 29 mei 2001

Top twintig 20e eeuw: Plaats 10: Femia Haverhoek

De pdf van Genezen is het woord niet, met de hele Top Twintig en fraaie illustraties is op de site van Skepsis down te loaden,en trouwens ook als boekje nog verkrijgbaar. (geb. 1874- ??;prakt. 1918-±1939) ‘Andere mensen hebben de bevoegdheid, maar ik heb de gave. Zonder hulp van den Heer zou het echter niet baten.’ […]

De pdf van Genezen is het woord niet,
met de hele Top Twintig en fraaie illustraties
is op de site van Skepsis down te loaden,
en trouwens ook als boekje nog verkrijgbaar.

(geb. 1874- ??;prakt. 1918-±1939)

‘Andere mensen hebben de bevoegdheid, maar ik heb de gave. Zonder hulp van den Heer zou het echter niet baten.’ Femia Haverhoek, geciteerd in MtdK, aug. 1928.

Haar carrière bewoog zich van veroordeling tot veroordeling. Ze zou als waarzegster begonnen zijn, maar de eerste bekendheid verwierf ze toen een vrouw aan wie zij een afdrijvingsmiddel had verkocht ter afbreking van een ongewenste zwangerschap, doodziek in het ziekenhuis belandde. Haverhoek bleek haar natronloog te hebben verkocht en kreeg zes maanden gevangenisstraf. Daarna maakte zij furore als koopvrouw en handelaarster in homeopathische middelen. Wegens heling kreeg ze opnieuw zes maanden celstraf. Zij stelde haar diagnose via gratis urine-onderzoek en helderziendheid. In 1927 praktiseerde zij al in Zwolle (in witte doktersjas, zij werd daar een keer ontmaskerd toen zij op aangeboden varkensurine een diagnose bij iemands moeder stelde!), Gorinchem en Haarlem. In 1930 werd zij gesignaleerd in Middelburg, Den Haag, Tiel en Breda. Zij liet zich toen bijstaan door de ‘Italiaanse slaapster’ mejuffrouw Regina (in feite Kleerenbezem geheten). Zij genoot in die periode ook ‘rugdekking’ van de gepensioneerde Amsterdamse arts Bangert, die volgens ooggetuigen ‘een sigaretje rookte en zich nergens mee bemoeide’. Desondanks werd zij in alle genoemde plaatsen geverbaliseerd en kreeg boetes van 100 tot 300 gulden te betalen en een enkele keer zelfs gevangenisstraf.

C.N.M. Renckens

Profiel: (1946) Hij studeerde geneeskunde aan de RUG en behaalde het artsdiploma in 1971. Na werkzaam te zijn geweest als tropenarts in Zambia volgde zijn specialisatie tot vrouwenarts. In die kwaliteit is hij sinds 1980 verbonden aan het Westfries Gasthuis te Hoorn. Sinds 1988 bekleedt hij het voorzitterschap van de Vereniging tegen de Kwakzalverij. Hij is auteur van vele publikaties op het gebied van kwakzalverij en alternatieve geneeswijzen, zowel in de lekenpers als in de professionele pers. Van zijn hand verschenen vier boeken: ‘Hedendaagse kwakzalverij’ (1992), ‘Kwakzalvers op kaliloog’ (2000), ‘Genezen is het woord niet. Biografische schetsen van de twintigste meest notoire genezers van de twintigste eeuw’ (2001) en zijn in handelseditie verschenen dissertatie ’Dwaalwegen in de geneeskunde. Over alternatieve geneeswijzen, modeziekten en kwakzalverij’ (2004). In 2006 werd hij wegens zijn verdiensten voor de kwakzalverijbestrijding benoemd tot ridder in de Orde van Oranje-Nassau.

Gerelateerde artikelen

page - 29 mei 2001

De pdf van Genezen is het woord niet, met de hele Top Twintig en fraaie illustraties is op de site van Skepsis down te loaden,en trouwens ook als boekje nog verkrijgbaar. (geb. 1874- ??;prakt. 1918-±1939) ‘Andere mensen hebben de bevoegdheid, maar ik heb de gave. Zonder hulp van den Heer zou het echter niet baten.’ […]