BEGRIPPEN

Begrippenlijst: o

14 apr 2009 | Van de Webredactie | Laatste wijziging: 21 sep 2010

De met TWW aangegeven items verwijzen naar
lemma's uit Tussen Waarheid en Waanzin.

Oorkaarsen: gevaarlijke kwakzalverij met brandende buizen die in het oor worden gestoken.

Oosterse geneeskunde: Een verzameling diagnostische en therapeutische stelsels uit China en Japan (traditionele Chinese geneeskunde = TCG of TCM), voor het merendeel al heel oud, berustend op vóórwetenschappelijke ideeën over de natuur. Centraal staat de gedachte dat in het universum oerkrachten, yin en yang, werkzaam zijn, die aan elkaar tegengesteld zijn en elkaar aanvullen. Yin staat voor vrouwelijk, negatief, passief, donker, koud, vochtig, middelpuntvliedend, Yang voor manlijk, actief, positief, licht, warm, droog, middelpuntzoekend enz. Het hele bestaan wordt beheerst door deze tegenstelling en het is van belang dat er evenwicht bestaat tussen beide principes. Is het evenwicht in een mens verstoord dan wordt hij of zij ziek. De genezer kan door het voelen van de pols, inspectie van het gelaat, oren, ogen, handen, nagels en met andere min of meer magische onderzoekmethoden als drukpuntdiagnostiek de ‘yin-yangverhouding’ in de patiënt evalueren. Vervolgens wordt een behandeling toegepast om de harmonie te herstellen. De belangrijkste therapieën zijn acupunctuur, macrobiotische voeding, drukpuntmassage (shiatsu), kruiden (onder andere in de vorm van thee) en diverse bewegings-, ademhalings- en meditatietechnieken, bijvoorbeeld qigong zie: chi gong). Geen van deze behandelingen hebben een genezend effect, terwijl wel geregeld meer of minder ernstige schade wordt gerapporteerd, met name van acupunctuur, macrobiotiek en Chinese kruiden (kruidengeneeskunde, fytotherapie).

Orgon: een soort van universele energie ontdekt door de psychiater Wilhelm Reich.

Orthomanuele geneeskunde: zie Manuele therapie (bij de letter m)

Orthomoleculaire geneeskunde: Vorm van alternatieve geneeskunde waarbij de nadruk ligt op het consumeren van de juiste moleculen, in het bijzonder vitamines en sporenelementen. Zie ook de rubriek Supplementen op deze website. (TWW)

Oscillococcinum: Homeopathisch wondermiddel (homeopathie). (TWW)

Osteopathie: Dit is een van de vele manuele geneeswijzen, uitgevonden in 1874 door de Amerikaanse genezer Andrew Taylor Still (1828-1917). Still noemde zich chirurg sinds zijn tijd (ca. 1852) als verpleger in het Amerikaanse leger. Rond 1874 werden bacteriën als ziekteoorzaak door velen nog voor vreemde nieuwlichterij gehouden, en wezen respectabele natuurkundigen het bestaan van atomen af. Still meende dat elke aandoening (inclusief de inwendige ziekten) het gevolg was van afklemming van bloedvaten naar en van de wervelkolom door gedeeltelijke ontwrichting van de wervels. Overigens noemde Still zijn methode pas in 1885 osteopathie , wat volgens hem 'bone usage' betekende. Later veronderstelde men ook iets dergelijks in andere gewrichten en zelfs een verminderde beweeglijkheid van weke delen zou tot ziekte kunnen leiden. De osteopaat beweert die zogenaamde ‘blokkades’ te kunnen opsporen en verhelpen door een soort massage en manipulatie van de gewrichten. Het is nooit gebleken dat deze behandeling meer oplevert dan placebo-effect. Erg gevaarlijk is ze gelukkig ook niet. Een bijzondere vorm van osteopathie is de craniosacraaltherapie.

In de VS zijn de osteopaten min of meer regulier geworden. Ze noemen zichzelf osteopathische geneeskundigen, en hun opleidingsinstituten onderwijzen de hele moderne geneeskunde. In de VS is dus een Doctor of Osteopathy (D.O.) tegenwoordig gelijkwaardig aan een M.D. (arts). De invulling van het begrip osteopathie buiten de VS varieert echter nogal.

Ozontherapie: Vorm van alternatieve geneeskunde waarbij het bloed intensief in contact wordt gebracht met een ozon-zuurstofmengsel. (TWW)